sobota, 6 lipca 2013

Surowica


Ściana drzew okalająca cmentarz...

Surowica – nieistniejąca już dziś wieś w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Komańcza, w Beskidzie Niskim, u ujścia potoku Moszczańca do Wisłoka z lewego brzegu.

Jest to jedna z najstarszych miejscowości w Beskidzie Niskim. Pierwsze zapisy Surowicze pochodzą z 1361 r. (Kod. Dyplomat. Małopolski., III, 143), kiedy to król Kazimierz Wielki nadał braciom Pawłowi i Piotrowi Balom z Węgier opuszczone wsie, Zboiska, Wisłok i Radoszyce. Surowice graniczyły od płd. z Moszczańcem, na zach. z Polanami i Wolą Niżną, na płn.-wschód z Darowem.



Jak można wnosić z nazwy, wieś założona była na surowym korzeniu, czyli świeżo wykarczowanym terenie. W 1366 r. kanclerz Janusz Suchywilk od swoich rodziców otrzymał Duklę, Kobylany, Chyrową, Mszanę, Surowicę i Wisłoczek. W 28 sierpnia 1366 roku we Włodzimierzu Janusz Suchywilk przekazał swoje dobra bratankom Piotrowi i Mikołajowi. Byli to synowie Jakusza Cztana ze Strzelc. Ustanowił w ten sposób pierwszą ordynację w Polsce. Kazimierz Wielki potwierdził ten dokument. Przywilej lokacyjny na prawie wołoskim nadał w 1549 r. starosta Piotr Zborowski.

Nowszy cmentarz z nagrobkami z początku XX wieku

W latach 1772-1914 starostwo powiatowe Sanok, powiat sądowy w Bukowsku. W 1898 r. wieś liczyła 473 mieszkańców oraz 76 domów. Pod koniec XIX w. własność szlachecka, dobra książąt Czartoryskich. Od listopada 1918 do stycznia 1919 Republika Komańczańska.

W 1931 r. wieś liczyła 506 osób i 78 domów, zajmując 11 km² pow. Po 1944 r. miejscowi Rusini zostali przesiedleni na Ukrainę.

Wieś została zbudowana w dolinie potoku z długą ulicą, tzw. łańcuchówka. Do dziś pozostały po wsi nad Moszczańcem ślady w postaci cerkwiska ze starym cmentarzem, w otoczeniu wysokich lip oraz drugi, nowszy cmentarz z nagrobkami z początku XX wieku.

Źródło: Wikipedia





Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...